
Sjálfsmat
Lindaskóla
2000-2002
Samkvæmt lögum um grunnskóla frá
8. mars 1995 er öllum grunnskólum á Íslandi skylt að stunda sjálfsmat.
Sjálfsmat er samvinnuverkefni
allra sem koma að starfi hvers skóla. Sjálfsmatsaðferðir
eru fjölmargar og hver skóli finnur sér þann farveg sem hentar skólanum.
Sjálfsmat í Lindaskóla
Lindaskóli lagði upp í leit að
sjálfsmatsaðferð í ársbyrjun 2000. Sótt
voru námskeið hérlendis og í Danmörku og ákveðið var að velja danska aðferð sem
við köllum Kaupmannahafnaraðferðina (Kobenhavner-modellen).
Stýrihópur samsettur af
stjórnendum og kennurum var skipaður vorið 2000. Í honum voru Gunnsteinn Sigurðsson, Guðrún Soffía Jónasdóttir,
Elín Richards, Hulda Björnsdóttir, Hulda Hallgrímsdóttir og Linda
Arilíusdóttir.
Steinunn Helga Lárusdóttir lektor
frá KHÍ var ráðgjafi stýrihópsins.
Ákveðið var að halda námskeið um
sjálfsmat í Lindaskóla í ágúst 2000.
Peter Ulholm lektor við DLH/Clue
var fenginn var til landsins til að kynna Kaupmannahafnaraðferðina. Námskeiðið var haldið með virkri þátttöku
nær allra kennara skólans.
Stýrihópurinn annaðist allan undirbúning m.a. val og þýðingar á lesefni
sem kennarar fengu í hendur og lásu fyrir námskeiðið (sjá möppu I). Námskeiðið tókst mjög vel og áhugi
starfsmanna skólans á verkefninu var mikill.
Kaupmannahafnarmódelið – vinnuferlið
Vinnuferli
Kaupmannahafnaraðferðarinnar er á þessa leið:
Valin er ein opin spurning sem í
okkar tilviki var: Hvað er góður skóli?
Þátttakendur voru kennarar,
starfsfólk, foreldrar og nemendur.
Aðferðin byggist á þremur meginskrefum:
·
Fyrst
er leitað eftir viðhorfum þátttakenda til skóla.
·
þá
er staða skólans sem um ræðir metin í ljósi þeirra viðhorfa sem fram koma.
·
Lokaskrefið
er að leita leiða til að bæta það sem kemur í ljós að betur megi fara.
Sjálfsmatsferlið hófst síðan að loknum
undirbúningi á fjölmennum fundum þar sem þátttakendum var skipt í hópa og þeir
svöruðu spurningunni: Hvað er góður
skóli. Allir í hópnum urðu að koma sér saman um sjö fullyrðingar um það hvað
einkenni góðan skóla . Einnig þurfti
hver hópur að koma sér saman um sjö fullyrðingar um það hvað einkenni góðan
skóla af tilbúnum spjöldum (bláum, mappa
I) með ýmsum fullyrðingum um góðan skóla sem stýrihópur vann eftir danska efninu
og fleiru sem þótti henta aðstæðum Lindaskóla (sjá möppu I).
Þetta verkefni var tekið fyrir á
vinnufundi með kennurum 11. október 2000.
36 af 42 kennurum skólans mættu á fundinn.
Foreldrar voru síðan boðaðir
eftir árgöngum 23. –26. október. Alls
mættu 111 foreldrar.
Fulltrúar foreldra tóku einnig
þátt í störfum stýrihópsins, Hjördís Magnúsdóttir og Logi Sigfinnsson.
Eftir þetta hugstormunarferli
vann stýrihópur spurningalista upp úr fullyrðingum hvers vinnuhóps (sjá möppu
III). Það ferli tók langan tíma eða frá
því í nóvember og alveg fram á nýtt ár.
Starfsmenn aðrir en kennarar unnu
svo að sjálfsmatinu á sama hátt þann
25. janúar 2001.
Niðurstöður af
fullyrðingaspjöldunum þ.e. hvað einkenni góðan skóla voru sameinaðar í
spurningalista (sjá möppu III).
Spurningalisti fyrir foreldra
var sendur til þeirra fyrir jól
ásamt bréfi frá skólastjóra (sjá möppu III).
Spurningalisti kennara og annarra
starfsmanna var sameinaður í einn.
Spurningalistinn byggði á fullyrðingum um hvað einkenni góðan skóla og honum
dreift til kennara og starfsmanna í febrúar 2001 (sjá möppu III). Spurningalistanum var skilað fyrir lok febrúar.
Þann 5.-9. febrúar var unnið að
sjálfsmati með nemendum. Var lagt upp
með sömu spurningu og hjá starfsmönnum, kennurum og foreldrum þ.e. Hvað er
góður skóli?
·
Yngstu
börnin í 1. –4. bekk tjáðu sig myndrænt og skriflega.
·
Nemendur
í 5.-9. bekk tjáðu sig eingöngu skriflega.
·
Nemendur
í 8.-9. bekk unnu einnig með fullyrðingar af bláu spjöldunum.
Umsjónarkennarar stýrðu vinnuferlinu
eftir skipulagi sem stýrihópurinn samdi.
Taka skal fram að þar sem Lindaskóli er ungur skóli var ekki 10. bekkur
þennan vetur (sjá möppu III – sýnishorn af vinnu nemenda).
Rannsóknardeild KHÍ var fengin
til að vinna úr spurningalistunum frá kennurum, starfsmönnum og foreldrum. Niðurstöður sem fram komu hjá nemendum voru
teknar saman og var listaðar upp eftir árgöngum, forgangsraðað var eftir því
hversu oft hvert atriði kom fyrir hjá nemendum.
Niðurstöður voru svo kynntar á þessa leið:
·
Helstu
niðurstöður og framkvæmdaáætlun var kynnt foreldurum.
·
Allar
niðurstöður kynntar stýrihóp og foreldraráði.
·
Kennurum
kynntar niðurstöður úr kennarahlutanum.
·
Helstu
niðurstöður úr foreldrahluta kynntar kennurum.
·
Sett
var niður umbótaáætlun og hún kynnt öllum.
Í lok apríl 2001 komu drög að
niðurstöðum úr spurningalistum frá kennurum, starfsfólki og foreldrum sem unnin
voru af Amalíu Björnsdóttur professor í aðferðafræði við KHÍ KHÍ (sjá möppu
III).
Þann 17. maí var haldinn fundur
með kennurum, starfsmönnum, foreldrum, stjórn foreldrafélagsins,
bekkjarfulltrúum og nemendaráði.
Fræðslustjóri var einnig boðaður en mætti ekki.
Á þessum fundi voru niðurstöður
kynntar og var dagskrá fundarins eftirfarandi:
·
Gunnsteinn
Sigurðsson skólastjóri rakti vinnuferli sjálfsmatsins.
·
Amalía
Björnsdóttir kynnti niðurstöður kennara, starfsmanna og foreldra.
·
Elín
Richards sagði frá niðurstöðum nemendavinnunnar.
·
Hjördís
Magnúsdóttir og Logi Sigfinnsson reifuðu málið út frá sjónarhóli foreldra í
stýrihópnum.
·
Steinunn
Helga Lárusdóttir tók saman niðurstöður.
·
Í
lok fundar voru fyrirspurnir og umræður.
Vinna við sjálfsmatið lá niðri
fram í október 2001. Þá voru gerðar
breytingar á stýrihópnum. Guðrún Soffía
var í námsleyfi, Hulda Björnsdóttir og Elín Richards héldu áfram veru í
stýrihóp en nú sem stjórnendur. Nýir
kennarafulltrúar komu inn þær Elsa Sif Guðmundsdóttir og María Paloma Ruiz
Martinez.
Stýrihópurinn var fljótur að
setja sig inn í málin á nýjan leik og var hafist handa við að skipuleggja næsta
vinnuferli, sem var gerð umbótaáætlunar. Mikið var rætt í hvaða formi slík
áætlun gæti verið. Að lokum var ákveðið
að leggja þá þætti sem betur mættu fara fyrir starfsmenn skólans og foreldra.
Stýrihópurinn flokkaði
niðurstöður úr spurningalistum kennara og starfsfólks í umbótaáætlunina (sjá
möppu III). Tekið var mið af því hvort
eitthvað hefði áunnist eða verið breytt til betri vegar frá því listarnir voru
unnir.
Helstu atriði sem þótti rétt að athuga nánar
voru:
·
Vinnuaðstaða
·
Skólaskrifstofa
·
Öryggismál
·
Boðleiðir
og upplýsingar
·
Reglur
·
Hlutverk
starfsmanna
·
Umgengi
·
Samstarf
nemenda
·
Námskeið
·
Gagnkvæm
virðing
·
Heitur
matur
Haldin voru vinnukvöld með
kennurum og starfsfólki þar sem farið var yfir þau atriði sem voru í
umbótaáætluninni. Var öllum skipt í
hópa, hver hópur fékk afmarkaða fullyrðingu s.s vinnuaðstöðu og átti hópurinn
að koma fram með hugmyndir um mögulegar umbætur. Var slíkt hið sama gert 11. apríl með foreldrum. Stýrihópurinn tóksaman og fór yfir
niðurstöður þessarra tveggja vinnukvölda (sjá möppu III). Upp úr þeirri vinnu var unnin nákvæm
aðgerðaáætlun þar sem fram kom hvað þyrfti að gera, hver ætti að sinna því og
fyrir hvaða tíma (sjá möppu III). Sumt
er komið til framkvæmda, annað verður unnið með skólaárið 2002-2003. Einhver atriði í aðgerðaáætlun þurfa sífellt
endurskoðunar við.
Lokaorð
Í janúar 2002 kom bréf frá Menntamálaráðuneytinu þar
sem fram kom að gerð yrði úttekt á sjálfsmati Lindaskóla. Fulltrúar frá
Rannsóknarstofnun Kennaraháskóla Íslands sáu um úttekt á framkvæmd sjálfsmats
og sjálfsmatsaðferð Lindaskóla fyrir Menntamálaráðuneytið.
Niðurstöður liggja fyrir og eru
Lindaskóla mjög í hag. Samkvæmt þeim viðmiðum sem ráðuneytið setur um
sjálfsmat, telst sjálfsmatsaðferð skólans fullnægjandi. Framkvæmd sjálfsmatsins
telst líka fullnægjandi. Niðurstöðurnar eru birtar í heild á heimasíðu
Lindaskóla.
Hægt
er að fræðast um sjálfsmat Lindaskóla á heimasíðu skólans www.lindaskoli.kopavogur.is en
einnig hefur reglulega verið skýrt frá framgangi sjálfsmatsins í fréttabréfi
skólans.
Elín Richards
Elsa Sif Guðmundsdóttir
Guðrún Soffía Jónasdóttir
Gunnsteinn Sigurðsson
Hulda Hallgrímsdóttir
Linda Arilíusdóttir
Paloma Ruiz Martinez